Button Text! Submit original article and get paid. Find out More

10. sınıf Tarih Dersi 1. dönem 1. yazılı Soruları ve Cevapları

10. sınıf Tarih Dersi 1. dönem 1. yazılı Soruları ve Cevapları

— Aşağıdaki soruları arka sayfaya yapınız?  (Her sorunun tam doğru cevabı 10 puandır.)

1-Osmanlı Beyliğinin kısa sürede büyüme nedenlerini yazınız?
CEVAP: Bunun bir çok nedeni vardır. Kitabımızdaki ağacı hatırlayacak olursak şunları sayabiliriz.
2-Ankara Savaşının sonuçlarını yazınız?
CEVAP: Balkanlarda toprak kaybedildi ve savunma durumuna geçildi. Arnavutluk boşatıldı.

  • Yıldırım Bayezid zamanında çökmesi beklenen Bizans, bu savaştan sonra biraz daha yaşama şansı bulabildi.
  • Timur’un geri çekilmesinden sonra, Yıldırım Bayezid‘in çocukları arasında taht kavgaları başladı.
  • Karesioğulları ve Eşrefoğulları hariç olmak üzere, Anadolu beyliklerinin yeniden kurulmasıyla, Anadolu Türk birliği bozuldu.
  • Timur’un çekilmesinden sonra, Anadolu’nun doğusunda güçlenen Akkoyunlular, Osmanlıları tehdit etmeye başladı.
  • 3-İstanbul’un fethinin dünya tarihi açısından sonuçlarını yazınız?
  •  İstanbul’un Fethi ile Orta Çağ kapanıp, Yeni Çağ açıldı.
  • İstanbul’un Fethi sırasında kullanılan büyük topların, en güçlü surları bile yıkabileceği görüldü. Bu denli güçlü topların yapılması,
  • Avrupa’daki ‘derebeylik’lerin yıkılmasına ve merkeziyetçi krallıkların güçlenmesine neden oldu.
  • İstanbul’un Fethi ile İpek Yolu’nun Orta Asya’dan Avrupa’ya giden kolunun Osmanlı Devleti’nin eline geçmesi, Avrupalılar’ı yeni ticaret yolları arayışına yöneltti. Bu olay ‘Coğrafi Keşifler’in nedenlerinden birini oluşturdu.
  • İstanbul’un Fethinden sonra İtalya’ya giden bilim adamları, orada eski Yunan ve Roma eserlerini inceleyerek, ‘Rönesans’ın başlamasına katkıda bulundular.

4-İstanbul’un fethini engellemek için Bizans’ın yaptığı hazırlıkları yazınız?
1. Bizans İmparatoru Konstantin İstanbul’un kuşatılmasını önlemek amacı ile Osmanlı Devleti’ne vergi vermeyi teklif etmiş, fakat Fatih Sultan Mehmet Han bu teklifi geri çevirmiştir.
2. İstanbul’u kuşatan surlardaki gedik ve geçitler tamir edilmiş, istihkam çalışmaları hızlandırılmış, şehrin savunmasını güçlendirmek maksadı ile yeni mevziler açılmıştır.
3. Bizans İmparatoru Konstantin, Avrupa Devletleri’nin yardımını almaya çalışmış, Osmanlı Devleti’ne karşı yeni bir haçlı ordusu oluşturulması için teklif ve ikna çabalarında bulunmuştur. Girit ve Mora yarımadası başta olmak üzere Haçlı dünyasından bir çok ücretli asker kiralanmıştır.
4. İstanbul kuşatmasının uzun süre devam edebileceğini düşünen Konstantin, yiyecek, içecek ve sağlık malzemelerinin stoklarını arttırmıştır.
5. Avrupa Devletleri’nden yardım almak ve Haçlı ordusu kurulmasını sağlamak maksadı ile Katolik ve Ortodoks Kilisesinin birleştirilmesi konusunda destek ve çalışmalarda bulunmuştur. İstanbul’a yardım gelmesi için gerekli tüm yollara başvurulmuştur. Fakat İstanbul halkı tarafından Haçlı ordusunun teşkil edilmesi istenmemiş, İstanbul’da haçlıları görmektense vatandaşlarına karşı hoşgörü politikası izleyen Osmanlı Devleti’ni görmek istedikleri söylentileri halk arasında yayılmaya başlamıştır.
6. Konstantin, kuşatmaya karşı İstanbul halkını silahlandırmış, halktan asker alımlarını arttırmış ve sur askerlerini teçhizat ve malzeme bakımından güçlendirilmiştir.
7. Haliç ‘ten gelebilecek her türlü Türk saldırılarına karşı Haliç’in girişine Osmanlı Donanmasını engelleyici kalın zincirler ve eski gemiler çekilmiş, Haliç sularının girişi kapatılmıştır.
8. İstanbul’un savunmasında kullanılmak maksadı ile suda da yanmaya devam edebilen kükürt, neft yağı ve barut ile yapılan Gregois (Rum Ateşi) olarak isimlendirilen silahlar imal etmişlerdir.

 

5-Osmanlı Devletinde Miri Arazi (Devlet Arazisi) bölümlerini yazınız?
1- Vakıf Arazi: Bu arazilerin gelirleri cami, hastane, kervansaray, medrese gibi alanların yapımı, idaresi ve bakımı için ayrılıyordu. Vakıf topraklarının gelirlerinden vergi alınmıyordu.
2- Ocaklık Arazi: Kale muhafızlarına ve tersane giderleri için kullanılan sınır boylarındaki topraklardır.
3- Yurtluk Arazi: Sınırların korunması için sınır boylarındaki arazilerdir.
4- Mukataa: Bu arazilerin gelirleri direk hazineye kalıyordu. Bu topraklar mültezim denilen kişiler tarafından alınır ve araziler karşılığında alınan peşin bedel ise hazineye eklenirdi ve bu sisteme de “İltizam sistemi” adı verilirdi.
5- Dirlik Arazi: Bu arazilerin gelirleri ile devlet memurlarının ve askerlerinin maaşları karşılanıyordu. Dirlik araziler kendi aralarında üç gruba ayrılıyordu;
a- Has: Senelik geliri 100.000 akçeden fazla olan topraklardır. Bu araziler padişah başta olmak üzere divan üyelerine, beylerbeyine, şehzadelere ve sancak beylerine verilirdi.
b- Zeamet: Senelik geliri 20.000 ile 100.000 akçe arasındaki topraklara verilen isimdir. Bu topraklar ikinci derecede olan Alaybeyleri, kapıcıbaşı, Divan katipleri gibi memurlara veriliyordu.
c- Tımar: Bu toprakların senelik geliri 3.000 akçe ile 20.000 akçe arasındaydı. Tımar toprakları savaşlarda orduya ve millete fayda sağlayan kişilere verilirdi. Bu toprakları işleyen tımarlı sipahiler, toprakların gelirlerinin bir kısmı ile atlı asker yetiştiriliyordu bir kısmını da maaş olarak tımarlı sipahiler alıyordu. Ayrıca tımar sistemine bağlı olan topraklar “Tahrir” adı verilen topraklara kayıt oluyordu.

Aşağıdaki Çoktan Seçmeli Soruları Cevaplandırınız

1. Osmanlı Devleti, Ankara Savaşı’ndan sonra dağılma tehlikesi geçirmesine rağmen, Balkan halkları (bazı yerler hariç) bağlılıklarını sürdürmüşlerdir.
Bu durumun oluşmasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenemez?
A) Osmanlı Devleti’nin Balkan halklarına hoşgörülü davranmasının
B) Tımar Sistemi ile Balkanlar’ın refah seviyesinin yükseltilmesinin
C) Balkan milletlerinin asimile edilmesinin
D) Fethedilen bölge halklarına din ve vicdan hürriyeti tanınmasının
E) Halkın can ve mal güvenliğinin sağlanmasının

 

2. Aşağıdakilerden hangisi, Kuruluş Devri’ndeki Gaza ve Cihat düşüncesi ile yapıldığına kanıt olarak gösterilebilir?
A) Fethedilen yerlerde iskân siyasetinin uygulanması
B) Halka hoşgörülü davranılması
C) Seferlerin gayrimüslim ülkeler üzerine yapılması
D) Fethedilen yerlerde Tımar Sisteminin uygulanması
E) Fethedilen yerlere Türkmenlerin yerleştirilmesi

 

3.   – Sırpsındığı     – Niğbolu       – I. Kosova     – Varna
Aşağıdakilerden hangisi, yukarıda verilen savaşların ortak özellikleri arasında gösterilemez?
A) İstanbul’un alınmasını geciktirmeleri
B) Haçlılar ile yapılmaları
C) Balkanlar’ın Türkleşmesinde etkili olmaları
D) Osmanlı Devleti’nin yükseliş Devri savaşları olmaları
E) Osmanlı Devleti’nin zaferi ile sonuçlanmaları

 

4. Orhan Bey döneminde gerçekleştirilen;
— İlk divan teşkilatının kurulması
— Yaya ve müsellem adıyla düzenli ordunun oluşturulması
— İlk medresenin açılması
— Şehirlerin yönetiminde kadı ve subaşıların görevlendirilmesi
Faaliyetlerine bakılarak bu dönemde aşağıdaki alanların hangisinde bir gelişme olduğu söylenemez?
A) Ekonomik
B) Askeri
C) Eğitim
D) Adli
E) İdari

 

5. Timur Ankara Savaşı’ndan sonra Anadolu beyliklerinin yeniden kurulmasını sağlayarak, Osmanlı Devleti’nin siyasi birliğini bozmuştur.
Buna göre, Timur’un böyle bir politika takip etmesinin nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?
A) Anadolu’da güçlü bir devletin varlığını kendisi için tehlikeli görmesi
B) Vergi toplama konusunda kolaylık sağlamak istemesi
C) Türkmenlerin Anadolu’ya göç etmelerini engellemek istemesi
D) Hıristiyan dünyası ile arasında tampon bir bölge oluşturmak istemesi
E) Çin Seferi’nde beyliklerin askeri yardımını sağlamak istemesi

 

6. Osmanlı Devleti, fetihlerinde işgal ve istila amacı güdülmemiştir. Fethedilen yerler yerleşim yeri olarak görülmüş, uygulanan tımar sistemi ile halkın toprak sahibi olması sağlanmış ve inanç hürriyeti tanınmıştır.
Bu durumun neden olduğu en önemli sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
A) Osmanlı Devleti’nin mutlak merkeziyetçi imparatorluğa dönüşmesi
B) Yapılan fetihlerin kalıcı olması
C) Balkan milletlerine kültürel baskı yapılması
D) Avrupalıların Türkleri, Balkanlardan atma girişimlerinin başlaması
E) Anadolu beyliklerinin Osmanlı Devleti’ni desteklemesi

 

7. Aşağıdaki beyliklerden hangisi Ankara Savaşı’ndan sonra tekrar kurulmamıştır?
A) Aydınoğulları
B) Karesioğulları
C) Germiyanoğulları
D) Karamanoğulları
E) Saruhanoğulları

 

8. Osmanlı Devleti’nin Kuruluş Dönemi’nde gerçekleştirdiği bazı faaliyetler şunlardır;
Sırp ve Bulgar saldırılarına karşı Bizans’a yardım edilmiştir.
Kantakuzen, Edirne’de Bizans İmparatorluğu için mücadeleye girişince; Orhan Bey Kantakuzen’e yardım etmiştir.
Bütün karşı koymalara rağmen, Balkanlardaki Osmanlı fetihleri devam etmiştir.
Yukarıdaki gelişmeler, aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?
A)Anadolu’da fetihlerin gereksiz görüldüğünün
B)Sırp ve Bulgar krallıklarının vergiye bağlandığının
C)Bizans İmparatorluğu’nun siyasal varlığının sona erdiğinin
D)Osmanlı Beyliği’nin bölgede önemli bir güç olduğunun
E)Osmanlıların Anadolu’da kazanılan toprakları kaybettiğinin

 

9.  I. Murat döneminde;
Balkanlarda ele geçirilen bölgeler, Rumeli beylerbeyliği adıyla merkeze bağlandı.
Veziriazamlık, kazaskerlik, defterdarlık gibi yeni makamlar oluşturuldu.
Bu duruma bakarak;
I.Merkezi otorite güçlenmiştir.
II.Sınırların genişlemesi ile birlikte devlet teşkilatlanmasına önem verilmiştir.
III.Balkanlardaki hâkimiyet sağlamlaşmıştır.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
A)  Yalnız II
B)  I ve II
C)  I ve III
D)  II ve III
E)  I, II ve III

 

10. Osman Gazi, 1299’da kendi adına hutbe okutmuş ve para bastırmıştır.    Bu faaliyetlerin;
I.Abbasi hilafetine bağlılığın artması
II.Osmanlı Beyliği’nin bağımsızlığını ilan etmesi
III.Bizans’ın Anadolu’daki varlığına son verilmesi
durumlarından hangilerinin göstergesi olduğu söylenemez?
A)  Yalnız I
B)  Yalnız II
C)  I ve II
D)  II ve III
E) I ve III

9

 

—Aşağıdaki kelimeleri kısaca açıklayınız? (Her kelimenin tam doğru cevabı 2 puandır.)

1-Şeyh Edabali: Osman Bey’in kayın Pederi ahi şeyhidir.
2-Sultan-ı İklim-i Rum: Abbasi Halifesi tarafından Yıldırım bayezıd’a Niğbolu savaşı sonunda verdiği unvandır
3-Lala: Osamanlı Şehzadelerinin yönetim tecrübeleri kazanmaları için yanında buluna hocaları
4-Devşirme Sistemi: Osamanlı devletinde Kapıkulu askerlerinin askere alınması. Bu sistemle balkanlarrdaki küçük yaştaki çocuklar alınarak yetiştiriliyor ve böylelikle devşirme sistemi askerleri oluşuyordu.
5- Cebeci: Yeniçerilerinin silahlarının tamirini yapan ocak
6-Hirfet: Türk-İslam devletlerinde ayakkabıcılık, marangozluk gibi küçük el sanatlarına verilen isimdir.
7-Bedesten: Osmanlıda, kumaş, mücevher ve çeşitli kıymetli eşyaların alım satımının yapıldığı, eşit büyüklükte kubbelerle örtülü, bir çeşit kapalı çarşı olup bu yapıların ilk örneklerine 13. yüzyıl başlarında Anadolu’da rastlanmıştır. Anadolu’da bilinen ve bugün hala kullanımda olan en eski Bedesten Kahramanmaraş’tadır. Bedestenler zamanlarında önemli birer iktisadi kuruluştu. O devirde, günümüzdeki banka ve borsaların görevini de görürdü.
8-Despot: Bir ülkeyi zora ve baskıya dayanarak yöneten kimse
9-Lonca: Lonca, aynı bölgede yaşayan esnaf ve zanaatkarların örgütlenerek kurduğu meslek organizasyonuna verilen isimdir
10-Âdeti ağnam:Osmanlı Devleti nde koyun, keçi gibi hayvanlara sahip kişilerden alınan vergi.

BAŞARILAR                                                                                           

 

16 Comments

Leave a Reply