Button Text! Submit original article and get paid. Find out More

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı MEB Yayınları 4. Ünite Kitap Cevapları

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı MEB Yayınları 4. Ünite Kitap Cevapları
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 136 Cevabı

1. Olağanüstü olayları konu alan metinleri okumak ilginizi çeker mi? Nedenleriyle açıklayınız.

Cevap:
2. “Bir kişi, yendiği düşmanı ne kadar güçlü ise o kadar kahramandır.” sözü ile ilgili düşüncelerinizi sınıfta sözlü olarak paylaşınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 141 Cevabı

1. “O katı yürekli adam alt eder seni.” cümlesindeki altı çizili kelime gruplarının anlamlarını cümlenin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

Cevap:
2. Okuduğunuz metindeki kahramanlardan Akhilleus ile Hektor’ın kişilik özelliklerini metinden yola çıkarak açıklayınız.

Cevap:
3. Metinde anlatıcının kim olduğunu ve hangi tip bakış açısı kullandığını belirleyiniz.

Cevap:
4. Hektor’ın ölümü üzerine eşinin nasıl bir tepki gösterdiğini, hangi ruh hâli içerisinde olduğunu metindeki dizelerden örnek göstererek belirtiniz.

Cevap:
5. Okuduğunuz metinden alınan “bir altın terazi kurdu baba tanrı,/acıklı ölümün iki tanrıçasını koydu kefelere,/biri Akhilleus’unkiydi, biri at sürücüsü Hektor’unki./ortasından tuttu kaldırdı terazi- yi,/ağır bastı Hektor’un kara günü./kefe düştü yuvarlandı Hades’e dek.”dizelerinden yola çıkarak o dönemdeki kader anlayışıyla ilgili çıkarımlarda bulununuz.

Cevap:
6. Okuduğunuz metinde kalıp olarak kullanılan ve yinelenen ifadeleri gösteriniz, bu kullanımların metnin anlatımına nasıl bir katkı sağladığını belirtiniz.

Cevap:
7. Metinde, tanrıların olayların akışına müdahale ettikleri bölümleri gösteriniz.

Cevap:
8. Hektor ve Akhilleus, aralarındaki mücadelenin sonunda birbirlerine nasıl bir tavır alacaklarını ifade ederler? Metinden hareketle açıklayınız.

Cevap:
9. Tanrılar olaylara müdahale etmeselerdi Akhilleus ile Hektor’ın mücadelesi nasıl sonuçlanabilirdi?

Cevap:
10. Okuduğunuz metinde, doğadan alınan ve benzetme yapmak için kullanılan varlıkları belirleyip söyleyiniz.

Cevap:
11. Okuduğunuz metnin şekil özellikleriyle ilgili çıkarımlarda bulununuz.

Cevap:
12. Metin destan türünün hangi özelliklerini taşımaktadır? Metinden örneklerle açıklayınız.

Cevap:
1. “Dağlarda bir çaylak, kuşların en hızlısı/Nasıl kolayca saldırırsa ürkek bir kumruya” dizelerindeki “ürkek bir kumru” sıfat tamlamasında bir ad hem niteleme hem belirtme sıfatı almıştır. Siz de metinden buna benzer örnekler bulunuz. Bulduğunuz örneklerin altını çiziniz.

Cevap:
2. Okuduğunuz metinden alınan “Sen öldün Hektor, kol kanat olamazsın ona” dizesinde virgül, sıralı cümleleri ayırmak için kullanılmıştır. Siz de okuduğunuz metinden virgülün diğer kullanım amaçlarına örnekler bulunuz.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 142 Cevabı

1. Yaşadığınız yer ile ilgili okuduğunuz veya büyüklerinizden dinlediğiniz bir efsane anlatınız.

Cevap:
2. “Efsane” kelimesinin size çağrıştırdıklarını sözlü olarak ifade ediniz.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 144 Cevabı

1. Metinde geçen “Çünkü öldüğü duyulursa dünyadaki bütün yılanlar insanlardan öç almaya kalkacaklardır.” cümlesinde altı çizili kelime grubunun anlamını cümlenin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

Cevap:
2. Şahmeran’ın, misafir ettiği kişinin elinden öleceğini bile bile ona karşı iyi niyetli olmasının sebebi ne olabilir?

Cevap:
3. Metindeki hangi unsurlar masallarla benzerlik göstermektedir? Açıklayınız.

Cevap:
4. Okuduğunuz metinde olağanüstü unsurları belirleyerek bunların metnin türüne katkısını açıklayınız.

Cevap:
5. Okuduğunuz metinde geçen kişilerin özelliklerini söyleyiniz.

Cevap:
6. Metindeki temel çatışmadan hareketle metnin tema ve konusunu belirleyiniz.

Cevap:
7. Metnin olay örgüsünü olayların gerçekleşme sırasına göre belirleyiniz.

Cevap:
8. Metinde anlatıcı ve bakış açısının işlevini söyleyiniz. Seçilen bakış açısının metnin dil ve anlatımını nasıl etkilediğini belirtiniz.

Cevap:
9. “Efsaneler oluştuğu toplumun yaşamından, inanışlarından, gelenek ve göreneklerinden izler taşır.” Bu bilgiye göre, okuduğunuz metinde toplumun sosyal ve kültürel yaşamıyla ilgili hangi unsurlara rastlıyorsunuz?

Cevap:
10. Metnin anlatıcısı siz olsaydınız metinde hangi kişileri veya olayları değiştirmek isterdiniz? Düşüncelerinizi nedenleriyle açıklayınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 145 Cevabı

1. Destanların edebiyatımız ve tarihimiz açısından nasıl bir önem taşıdığını düşünüyorsunuz?

Cevap:
2. Dünyada pek çok millet bulunmasına karşın hepsinin kendilerine ait doğal birer destanlarının olmamasının nedeni sizce ne olabilir?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 150 Cevabı

1. Metnin başkahramanı olan Oğuz Kağan nasıl biri olarak tasvir edilmiştir?

Cevap:
2. Oğuz Kağan’ın, doğadaki varlıkların adlarını çocuklarına ad olarak vermesini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Cevap:
3. Destanda geçen kahramanları ve bu kahramanların özelliklerini belirtiniz.

Cevap:
4. Metinde olayın geçtiği zaman ve mekân unsurları ile ilgili çıkarımlarda bulununuz.

Cevap:
5. Metinde yer alan olağanüstülükler nelerdir? Bu olağanüstülükler metnin türüne ve temasına nasıl bir katkı sağlamıştır?

Cevap:
6. Metnin olay örgüsünü kronolojik işleyişi göz önünde bulundurarak aşağıdaki şemalara yazınız.

Cevap:
7. Okuduğunuz metnin dil ve anlatım özellikleriyle ilgili neler söyleyebilirsiniz?

Cevap:
8. Metinde Türk destanlarında yer alan motiflerden hangileri kullanılmış ve bu motifler hangi özellikleri yönüyle metne konu edilmiştir?

Cevap:
9. Oğuz Kağan Destanı dilimiz, edebiyatımız ve tarihimiz açısından nasıl bir önem taşımaktadır? Nedenleriyle açıklayınız.

Cevap:
10. Oğuz Kağan Destanı’ndan hareketle dönemin sosyal, kültürel, siyasi ve dinî hayatıyla ilgili çıkarımlarınızı aşağıdaki şemalara yazınız.

Cevap:
11. Metnin tema ve konusunu belirleyiniz.

Cevap:
12. Okuduğunuz metinde millî ve manevi değerlerden hangilerine ulaşabilirsiniz?

Cevap:
13. Okuduğunuz metni destan yapan özellikler nelerdir?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 152 Cevabı

1. “Cesurun bakışı, korkağın kılıcından keskindir.” sözünden ne anlıyorsunuz?

Cevap:
2. Milletlerin tarihinde “destan” kavramı sizce ne kadar önemlidir?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 157 Cevabı

1. • Kayser’in askerine korku düştü.
• Kâfir alaylarını tarumar etti.
• Orada ah edip aklı başından gitti.
Metinde geçen yukarıdaki cümlelerde altı çizili kelime gruplarının anlamlarını cümlelerin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

Cevap:
2. “Yüzünün suyunu yere döktü.” cümlesini metnin bağlamından hareketle açıklayınız.

Cevap:
3. Metinde Kayser’in elinden kurtulan Ahmed-i Tarran ve Mumlan-ı Gazi’nin, Seyyid Battal Gazi’yi görünce şaşırmalarının sebebini söyleyiniz.

Cevap:
4. Okuduğunuz metnin anlatıcısını ve anlatıcının bakış açısını metinden örnek cümlelerle belirtiniz.

Cevap:
5. Metindeki kişilerin özelliklerini belirleyerek aşağıdaki şemalara yazınız.

Seyyid Battal Gazi:
Bizans Kayseri:
Ahmed-i Tarran:
Mumlan-ı Gazi:
Emir Ömer:

6. • Müminlerin tekbiri yedinci kat gökyüzüne erişti.
• Seyyid onu dine davet etti.
Metinden alınan yukarıdaki cümlelerden hareketle metinde dinî değerlere ne şekilde yer verildiğini açıklayınız.

Cevap:
7. Okuduğunuz metinden o dönemin siyasi ve tarihî ögelerinin yansımaları ile ilgili çıkarımlarda bulununuz.

Cevap:
8. Metinde geçen zaman ve mekân ifadelerini belirleyiniz.

Cevap:
9. Metinde yararlanılan anlatım biçimlerini ve düşünceyi geliştirme yollarını bularak aşağıdaki şemalara yazınız.

Anlatım Biçimleri:

Düşünceyi Geliştirme Yolları:

10. Metnin dil ve anlatım özelliklerini metinden hareketle belirtiniz.

Cevap:
1. Aşağıda, okuduğunuz metinden bir parça verilmiştir. Bu parçada yer alan sıfatları belirleyiniz. Belirlediğiniz sıfatların altını çiziniz.

Cevap:
2. Aşağıdaki parça okuduğunuz metinden alınmıştır. Bu parçadaki tırnak işaretinin kullanım amacını belirterek metinden buna benzer örnekler bulunuz.

Cevap:
Aşağıda Hıdırellez ile ilgili verilen efsaneyi Battal Gazi Destanı’yla tema, dil ve anlatım yönüyle karşılaştırınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 159 Cevabı

1. Yahya Kemal Beyatlı’nın “Türkler destan yapmaktan destan yazmaya fırsat bulamamışlardır.” sözünden ne anlıyorsunuz? Düşüncelerinizi paylaşınız.

Cevap:
2. Siz bir destan yazmak isteseniz hangi olayı ya da kişiyi konu edinirsiniz? Niçin?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 162 Cevabı

1. • -Ben Ankara’da buldum onu, yirmi yaşındaydı zaar,
• Kurtulmuşuz bedenden artık,
Kimse ayaklı, elli değil.
Okuduğunuz metinde geçen bu cümlelerdeki altı çizili ifadelerin cümlelere kattıkları anlamları söyleyiniz.

Cevap:
2. “Bana bir avuç kahramanın savunduğu yer
Tarihin kulaklarında altın küpe Burası
Metris tepe, Kanlı sırt, Adsız tepe.”
Okuduğunuz metinden alınan yukarıdaki dizelerde anlatılmak istenen nedir?

Cevap:
3. “Uzanırlar korkak boşluğa sereserpe
Civar arazinin sultanları”
Bu dizelerdeki mecazlı ifadeye benzer ifadeleri bulunuz. Bunların metnin anlatımına katkısını belirtiniz.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 163 Cevabı

4. “Düşman görmüş düşmanlardan yardım yürümüş ta buraya kadar”
Bu dizeleri dönemin tarihî gerçekliğini göz önünde bulundurarak yorumlayınız.

Cevap:
5. Mustafa Kemal Atatürk’ün bir destan kahramanı gibi anlatıldığı bölümlerin destan türüyle bağlantısını söyleyiniz.

Cevap:
6. Okuduğunuz destanda ahengi sağlayan ögeleri belirleyiniz.

Cevap:
7. Fazıl Hüsnü Dağlarca Türk ordusunda uzun süre görev almıştır. Şairin bu durumunun şiirin dil ve anlatımını etkilediğini söyleyebilir misiniz? Neden?

Cevap:
8. Metinde sizi etkileyen dizeler hangileridir? Nedenleriyle söyleyiniz.

Cevap:
9. Okuduğunuz metinde yer alan söyleyicileri belirleyiniz.

Cevap:
10. Üç Şehitler Destanı’nı doğal destan örnekleriyle karşılaştırdığınızda bulduğunuz benzerlikleri ve farklılıkları aşağıdaki şemalara yazınız.

Farklılıklar:

Benzerlikler:

11. Metindeki mekân ve zaman unsurlarını belirleyerek bunların metnin türüne katkısını açıklayınız.

Cevap:
12. Okuduğunuz metinden yola çıkarak temel çatışmayı belirleyiniz. Bu çatışmanın temaya nasıl bir katkısı olduğunu açıklayınız.

Cevap:
13. Metinde anlatılan dönemin sosyal ve kültürel yaşamına ait unsurları belirleyiniz.

Cevap:
14. “Türkçem benim ses bayrağım” diyen Fazıl Hüsnü Dağlarca’nın dil konusundaki tutumunu okuduğunuz metinden örneklerle açıklayınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 164 Cevabı

1. Okuduğunuz metinden alınan aşağıdaki dizelerde geçen sıfat tamlamalarını bulunuz. Bulduğunuz tamlamaların altını çiziniz.

Cevap:
2. Aşağıdaki parça okuduğunuz metinden alınmıştır. Bu parçada geçen noktalama işaretlerinin parçadaki kullanım amaçlarını açıklayınız.

Cevap:
Aşağıda verilen parçayı Fazıl Hüsnü Dağlarca’nın okuduğunuz Üç Şehitler Destanı ile tema ve şekil özellikleri yönünden karşılaştırınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 165 Cevabı

Yakın çevrenizdeki varlıklar, mekânlar, tarihî olaylar, tabiat olayları ve inanışlarla ilgili daha önce derlediğiniz efsaneleri imla ve noktalama kurallarına dikkat ederek yazınız. Yazdığınız yazıları sınıf panosu, okul panosu, dergi, gazete veya sosyal medyada sergileyiniz.

Cevap:
BozkurÜarın Ölümü, Gün Olur Asra Bedel gibi eserler destan türünden etkilenilerek yazılmıştır. Bu bilgiden hareketle siz de “15 Temmuz Demokrasi Zaferi ve Şehitleri” konusunda tercih ettiğiniz türde bir yazı yazınız.

Cevap:
Yazılarınızı yazarken aşağıda verilen bilgilerden yararlanınız.

Destan türünde yiğitçe söyleyişlere yer veriniz.

Cevap:
Yazınızı seçtiğiniz türün özelliklerini de dikkate alarak yazınız.

Cevap:
Destanlarda olağanüstülüklerin de bulunabileceğini göz önünde bulundurunuz.

Cevap:
Yazdığınız ve paylaştığınız yazıların sorumluluğunun size ait olduğunu unutmayınız.

Cevap:
Nurullah Genç’in 15 Temmuz Destanı, destan türünün özelliklerini taşımaktadır. Siz de bu konuyla ilgili yazacağınız yazıda aşağıdaki örnek metinden yararlanınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 168 Cevabı

Yazdığınız efsaneleri sınıf ortamında sununuz.

Cevap:
Sunumu aşağıda verilen bilgileri göz önünde bulundurarak dinleyiniz.

Cevap:
Not alarak dinleyiniz.

Cevap:
Konuşmacıyla göz teması kurmaya ve konuşmacının sözünü kesmemeye özen gösteriniz.

Cevap:
Dinlediğiniz konuşmada öne sürülen düşüncelerin dayanaklarının geçerliliğini sorgulayınız.

Cevap:
Dinlediğiniz konuşmada konu akışını takip ediniz.

Cevap:
Dinlediklerinizi ön bilgilerinizle karşılaştırınız.

Cevap:
Sorularınızı konuşmanın sonunda sorunuz.

Cevap:
ÜNİTE SONU ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME CEVAPLARI

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 168 Cevabı

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere doğru kelimeyi/kelimeleri yazınız.
1…………………………………..bir milletin yaşantısında derin izler bırakan olayları veya kahramanlıkları
konu edinen ürünlerdir.
2. Bilinen bir yazarı olmayan ve sözlü kültürde ortaya çıkan olayları konu alan destanlara
………………………………………, yazarı belli olan ve daha yakın dönemde ortaya çıkan destanlara ise
………………………………………………..denir.
3. Dünyanın en uzun destanı olarak bilinen……………………………………destanı Kırgızlara aittir.
4. Destanlar…………………………………eşliğinde; şaman,…………………………,……………………………….gibi adlarla
anılan kişilerce söylenerek yayılmıştır.
5. Geleneksel olarak yayılan veya toplumun hayal gücü etkisiyle biçim değiştiren, evrenin doğuşu
ile ilgili hayalî, alegorik bir anlatımı olan halk hikâyelerine………………….adı verilir.
6. Halk hikâyeleri,…………………………….,……………………………………….vb. halkın sözlü geleneğinde ortaya
çıkan ürünlerdir.

B) Aşağıda numaralar ile verilen destan isimlerini harf ile verilen millet isimleriyle eşleştirerek harfleri numaraların yanındaki yay ayraçların içine yazınız.

Destan

1. İlyada-Odysseia ()
2. Şinto ()
3. İgor ()
4. Bozkurt ()
5. Şu ()
6. Gılgamış ()

Millet

a) Saka
b) Göktürk
c) Japon
ç) Sümer
d) Yunan
e) Rus

Aşağıdaki açık uçlu soruların cevabını ilgili alana yazınız.

8. Uygur elinde Hulin adında bir dağ vardı. Ondan Tuğla ve Selenge adında iki ırmak çıkardı. Bir gece oradaki bir ağacın üzerine gökten ilahî bir ışık indi. İki ırmak arasında yaşayan halk, bunu dikkatle takip ettiler. Ağacın gövdesinde gebe bir kadına benzeyen bir şişkinlik peyda oldu. O ışık dokuz ay, on gün o şişkinlik üzerinde durdu. Bu müddetin sonunda o şişkinlik yarıldı. İçinden beş çocuk çıktı. O ülkenin ahalisi bunları alıp büyüttüler. Bunların en küçüğünün adı Buğu Han’dı. Büyüyünce herkesi hükmüne alarak hükümdar oldu. Otuz göbekten fazla bir zaman geçtikten sonra Yulun Tigin padişah oldu. Çinlilerle birçok savaşlarda bulundu.

Bu parçadan hareketle destan türüyle ilgili iki özellik yazınız.

Cevap:
Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 169 Cevabı

9. I. Metin ve II. Metin parçalarını aşağıda verilen başlıklar doğrultusunda karşılaştırınız.

Tema:
Anlatım Biçimi:
Anlatıcı:
Bakış Açısı:
Üslup:

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 170 Cevabı

Aşağıdaki kutucuklarda “DESTAN/EFSANE” ünitesi ile ilgili 10-16. soruların cevapları bulunmaktadır. Buna göre kutucuklarda yer alan harfleri boş bırakılan yerlere yazarak soruları cevaplayınız. (Soruların birden fazla cevabı olabileceğini göz önünde bulundurunuz.)

10. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Türk ve dünya edebiyatındaki yapma destan örneklerindendir?

Cevap:
11. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Türk ve dünya edebiyatındaki doğal destan örneklerindendir?

Cevap:
12. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri İslamiyet’in kabulünden önceki Türk destanlarındandır?

Cevap:
13. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri İslamiyet’in kabulünden sonraki Türk destanlarındandır?

Cevap:
14. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Kök Türklere ait destanlardandır?

Cevap:
15. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Sakalara ait destanlardandır?

Cevap:
16. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri Sözlü Edebiyat Dönemi ürünlerindendir?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 171 Cevabı

17-21. soruları aşağıdaki metne göre cevaplandırınız.

Cevap:
17. Okuduğunuz metin bir yapma destan örneğidir. Metinden hareketle yapma destan türüyle ilgili çıkarımlarınızı yazınız.

Cevap:
18. Okuduğunuz metinde hangi tarihî gerçeklikler anlatılmıştır? Verilen boşluklara yazınız.

Cevap:
19. Metinde “kayık”, “selâm durması” yönüyle kişileştirilmiştir. Siz de metinde kişileştirilen diğer varlıkları bulup yazınız.

Cevap:
20. Okuduğunuz metin ait olduğu toplumun millî ve manevi değerlerini yansıtmakta mıdır? Düşüncelerinizi nedenleriyle açıklayınız.

Cevap:
21. Metinde geçen söz sanatlarına örnekler bularak aşağıda verilen boşluklara yazınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 172 Cevabı

22. Destanla ilgili verilen aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Destanlar; dile, edebiyata ve tarihe ışık tutan kaynaklardır.
B) Destanlarda olağanüstü olaylara ve kişilere rastlamak mümkündür.
C) Her milletin geçmişini aydınlatacak bir doğal destanı vardır.
D) Destanlarda zaman ve mekân unsuru pek belli değildir.
E) Destanların ortaya çıkmasında mitlerin de önemli rolü vardır.

23. Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet’in kabulünden önceki Türk destanları için söylenemez?
A) Bu dönem destanları, dönemin sosyal ve kültürel hayatını yansıtmaktadır.
B) Destanlarda bozkurt, su, ağaç, ışık gibi bazı motifler kullanılmıştır.
C) Bu dönem destanları anonim bir nitelik taşımaktadır.
D) Destanlarda yavaş yavaş yabancı dillerin etkisi görülmeye başlanmıştır.
E) Oğuz Kağan, Şu, Ergenekon ve Türeyiş destanları bu dönem ürünlerindendir.

24. Aşağıdakilerin hangisinde birden fazla sıfat tamlaması kullanılmıştır?
A) Masmavi göğün altında uzanmış yatıyorum hayaller kurarak.
B) Evimiz çıkmaz sokağın sonunda yeşil boyalı bir evdi.
C) Lokman Hekim, ölüme çare arayıp durmuş yıllarca.
D) Evin duvarına kocaman resimler yapmış çocuklar.
E) Köy çocukları okula gidebilmek için bir çare arıyorlar.

25. Aşağıdaki cümlelerden hangisi yazım ve noktalama yönünden yanlıştır?
A) Kitap Fuarı’na gelen yazarlardan biri de Mustafa Kutlu’ydu.
B) Ünlü Ressam; İstanbul’a gelerek resim sergisinin açılışında konuştu.
C) Tiyatronun son perdesini izleyip öyle çıkalım, dedi.
D) Olağan üstü olayların konu edildiği efsaneleri okuyordu.
E) Şiir Dinletisinde Çanakkale Şehitleri destanını çok içli okumuştu.

26. Gülün rengi eskiden kırmızı değilmiş. Gül, bülbüle o zaman da hiç yüz vermiyormuş. Gülün bu kayıtsızlığına dayanamayan bülbül, günün birinde gidip onun gövdesine konuvermiş. Dikenler bülbülün göğsüne batınca akan kan gülün dibine dökülmüş ve köklerinden damarlarına doğru yayılmış. Gül, işte o günden sonra kırmızı açmaya başlamış.
Bu parçanın türü aşağıdakilerin hangisidir?
A) Destan
B) Halk hikâyesi
C) Efsane
D) Masal
E) Fabl

27. Aşağıda verilen destanlardan hangisi oluştuğu dönem yönüyle diğerlerinden farklıdır?
A) Şu Destanı
B) Yaradılış Destanı
C) Bozkurt Destanı
D) Manas Destanı
E) Ergenekon Destanı

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 173 Cevabı

28. Aşağıdaki destanlardan hangisi, birlikte verildiği millete ait değildir?
A) Gılgamış-Yunan
B) Şehname-İran
C) Yaradılış-Türk
D) Nibelungen-Alman
E) Kalevala-Fin

29. Anadolu baştan başa efsanedir. Halkımızın engin hayal gücü, az çok bir şekle sahip olan her taş yığını için güzel hikâyeler ortaya koymuştur. Günlük hayatın pek çok meşgalesi bu efsanelerde ifadesini bulmuş, Anadolu’nun mert insanları zaman zaman teselliyi bunlarda aramışlardır. Efsanelerin hepsinde insanların doğruluktan ayrılmamaya davet edildiğini görürüz.
Bu parçada efsanelerle ilgili aşağıdakiler- den hangisine değinilmemiştir?
A) Anadolu’nun efsaneler yönünden zengin olduğuna
B) Halkın hayal gücünün ürünü olduğuna
C) Günlük hayattan izler taşıdığına
D) İnsanları doğru olana çağırdığına
E) İnsan zihninin hayalî konularda efsane oluşturduğuna

30. Milletlerin tarih öncesi dönemlerinde doğaüstü güçler karşısındaki kahramanlıklarını, dış güçlerle olan mücadelelerini; kuraklık, göç, deprem gibi büyük yıkımlar karşısındaki tepki ve davranışlarını anlatan doğal destanlar — ürünlerdir.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakiler- den hangisi getirilemez?
A) bireysel
B) sözlü
C) anonim
D) millî
E) ulusal

31. Bu ürünler, akıl ve mantık dönemi ürünleridir. Kimi şair ve yazarlar bağlı bulunduğu milletin tarihinden çıkardıkları önemli olayları sanatçı hayal güçleriyle zenginleştirerek manzum ya da nesir hâlinde zenginleştirirler. Bireyselliğin hâkim olduğu bu ürünlerde olağanüstü unsurları da bulmak mümkündür.
Bu parçada “bu ürünler” diye bahsedilen tür, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Efsane
B) Masal
C) Doğal destan
D) Halk hikâyeleri
E) Yapma destan

32. Ağaçlar çiçek açmış, papatyalar kanlı canlıydı. Kayısı köpüğü saman sarısı düğün çiçekleri, yeşillerin en uçuğu, pembelerin en hafifleri… Bir sevinçli, konuşkan sevgi tomurcuklarda; bir kanat sesiydi havada. Ve uzayıp giden o akşam saati hiç bitmeyecek gibi geldi bana. Yavaş yavaş ormanın içine yürüdüm. Bitkiler dile geliyordu renk renk ve konuşuyorlardı gün ışığıyla. Orman derinlikleri deniz gibi, insanı alıp giden bir duygu, bir sonsuzluk. Başka bir musikide yalnızlık, hiç duymadığımız başka bir musikiydi bu.
Bu parçada aşağıdakilerden hangisi yoktur?
A) İsim tamlaması
B) Sıfat tamlaması
C) Edat
D) İsim-fiil
E) Sıfat-fiil

2 Comments

Leave a Reply