Button Text! Submit original article and get paid. Find out More

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı MEB Yayınları 8. Ünite Kitap Cevapları

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı MEB Yayınları 8. Ünite Kitap Cevapları
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 270 Cevabı
1. Hangi sıklıkla gazete ve dergi okursunuz?
Cevap:
2. Gazete ya da dergilerde hangi tür haberleri okumaktan hoşlanırsınız?
Cevap:

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 273 Cevabı
1. Okuduğunuz haber metninin başlığı, içerikle örtüşmekte midir? Bundan hareketle haber metinlerinde başlık kullanımının önemini açıklayınız.
Cevap:
2. Okuduğunuz haber metninde 5N1K kuralının unsurlarını belirleyiniz.
Cevap:
3. Metinde kullanılan fotoğraflar içeriği destekler nitelikte midir? Düşüncelerinizi sözlü olarak ifade ediniz.
Cevap:
4. Okuduğunuz metnin temasını ve konusunu belirleyiniz.
Cevap:
5. Okuduğunuz haber metninde muhabir, olayları anlatırken bilgileri olduğu gibi mi aktarmış yoksa metne kendi yorumlarını da katmış mıdır?
Cevap:
6. Metinde kullanılan anlatım biçimlerini ve düşünceyi geliştirme yollarını belirleyiniz.
Cevap:

7. Okuduğunuz metnin dili, seslenilen hedef kitlenin anlayabileceği seviyede midir? Açıklayınız.

Cevap:
8. Sizce metinde inandırıcılık hangi unsurlarla sağlanmıştır? Metinden örneklerle açıklayınız.

Cevap:
9. Münir Özkul’un Türk sinemasındaki yeriyle ilgili neler düşünüyorsunuz? Metinden hareketle düşüncelerinizi açıklayınız.

Cevap:
10. “Özkul 1968’de Altan Karındaş topluluğunda oynanan Sadık Şendil’in Kanlı Nigar oyunundaki rolüyle İlhan İskender Armağanı’nı kazandı. Gene bu başarısı üzerine İsmail Dümbüllü, Kel Ha- san’dan devraldığı 50 yıllık simgesel kavuğu Özkul’a verdi (Özkul bu kavuğu 1989’da Ferhan Şen- soy’a devretti.).” Bu parçadan yola çıkarak Münir Özkul’un Türk tiyatrosuna katkıları ile ilgili neler söyleyebilirsiniz?

Cevap:
1. Aşağıdaki cümleleri yapısına ve yüklemin türüne göre inceleyerek boş bırakılan yerlere yazınız.

Türk sinemasının usta isimlerinden Münir Özkul, 93 yaşında hayatını kaybetti.

Cevap:
15 Ağustos 1925 tarihinde İstanbul’da dünyaya gelen Münir Özkul, tiyatrodaki ilk sahne deneyimini 1940 yılında Bakırköy Halkevi’nde yaşadı.

Cevap:
1980’lerin ortalarında Ferhan Şensoy’un Ortaoyuncular topluluğuna katıldı, aralarında “İstanbul’u Satıyorum”un da yer aldığı dört oyunda rol aldıktan sonra sahnelere veda etti.

Cevap:
İlk dönem filmlerinden dikkat çekenleri Edi ile Büdü, Balıkçı Güzeli ve Kalbimin Şarkısı’dır.

Cevap:
2. Okuduğunuz metinde tırnak işareti ve yay ayracın kullanım amaçlarını açıklayınız.

Cevap:
Dostoyevski’nin Suç ve Ceza, Orhan Kemal’in Vukuat Var adlı eserleri; birer haber yazısından yola çıkılarak yazılmıştır. Siz de Türk veya dünya edebiyatında bu şekilde oluşturulmuş edebî eser örneklerini araştırınız. Araştırma sonuçlarınızı sınıfta sözlü olarak paylaşınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 274 Cevabı

1. • Alzheimer hastalığına yakalanma ihtimali yüksek olan kişilerin beyinlerindeki değişimleri hastalığa
teşhis konmadan on yıl önce tespit edebilen yapay zekâya dayalı bir teknik geliştirildi.
• Erken teşhis ayrıca hastalığın ilerleyişini yavaşlatmak için bireylerin yaşam tarzlarında değişiklikler yapmasına da imkân verebilir.
Okuduğunuz haber metninden alınan yukarıdaki cümlelerde altı çizili kelime gruplarının anlamlarını cümlenin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

2. Okuduğunuz metne göre Alzheimer’ın erken teşhisi ile ilgili çalışmalar tamamlanmış mıdır?

Cevap:
3. Okuduğunuz metinden yola çıkarak yapay zekâya dayalı gelişmelerin insanların yaşamında ne gibi değişikliklere yol açabileceğiyle ilgili düşüncelerinizi belirtiniz.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 275 Cevabı

4. Metinde anlatılanlardan hareketle metnin konusunu belirleyiniz.

Cevap:
5. Okuduğunuz haber metninde ilginizi çeken unsurlar nelerdir?

Cevap:
6. Metne konu edilen olayın hedef kitlesini belirtiniz.

Cevap:
7. Metinde yazar ve anlatıcı aynı kişi midir? Metinden örneklerle açıklayınız.

Cevap:
8. Okuduğunuz metinde gözlem ve izlenimler, metnin dil anlatım özelliklerini nasıl etkilemiştir?

Cevap:
9. Metinde 5N1K kuralının bütün unsurları var mıdır? Belirleyiniz.

Cevap:
10. Metinde kullanılan anlatım biçimleri ve düşünceyi geliştirme yollarını belirleyerek aşağıdaki şemalara yazınız.

Anlatım Biçimleri:

Düşünceyi Geliştirme Yolları:

11. Okuduğunuz haber metninde bilgi ve yoruma açık cümle örneklerini bulunuz.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 276 Cevabı

Aşağıdaki cümleler okuduğunuz metinden alınmıştır. Bu cümleleri yapılarına, anlamlarına, yüklemlerinin yerine ve türüne göre inceleyerek aşağıdaki boşluklara yazınız.

Araştırmacılar beyin tarama görüntülerini küçük parçalara böldü.

Yapılarına göre:
Anlamına göre:

Yüklemine göre:
Türüne göre:

Erken teşhis ayrıca hastalığın ilerleyişini yavaşlatmak için bireylerin yaşam tarzlarında değişiklikler
yapmasına da imkân verebilir.

Yapılarına göre:
Anlamına göre:

Yüklemine göre:
Türüne göre:

Araştırmacılar ellerindeki verilerle sınırlıydı, bu yüzden algoritmanın hastalığın başlamasını
daha da erken öngörüp öngöremeyeceğini test edemediler.

Yapılarına göre:
Anlamına göre:

Yüklemine göre:
Türüne göre:

Amaç algoritmaya hastalıklı ve sağlıklı beyinleri birbirinden ayırt etmeyi öğretmekti.

Yapılarına göre:
Anlamına göre:

Yüklemine göre:
Türüne göre:

2. Okuduğunuz metinde geçen kesme işaretinin parçadaki kullanım amaçlarını açıklayınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 277 Cevabı

Aşağıda teknolojinin hayatı nasıl etkilediği ile ilgili bir haber yazısı okuyacaksınız. Bu haber yazısını dil ve anlatım ile tema yönünden Alzheimer’a Erken Teşhis Koyan Yapay Zekâ metniyle karşılaştırınız.

Cevap:

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 278 Cevabı

1. Sizce haber yazılarının okuru etkilemesi, o haber yazısının hangi özelliklerine bağlıdır?

Cevap:
2. Genel Ağ’da yayımlanan haberlerin inandırıcılığı konusunda ne düşünüyorsunuz?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 280 Cevabı

1. “Prof. Sancar DNA konusundaki çığır açan çalışmalarıyla Nobel’e layık görüldü.” cümlesinde altı çizili kelime grubunun anlamını cümlenin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

Cevap:
2. Metinde Aziz Sancar’ın biyografisiyle ilgili hangi bilgilere ulaşabilirsiniz?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 281 Cevabı

3. Okuduğunuz metnin konusunu belirleyiniz.

Cevap:
4. Aziz Sancar, hangi çalışması ile Nobel Ödülü’ne layık görülmüştür? Metinden hareketle açıklayınız.

Cevap:
5. Metinde 5N1K kuralına uyulmuş mudur? Metinden hareketle açıklayınız.

Cevap:
6. Metinde kullanılan anlatım biçimleri ve düşünceyi geliştirme yollarını belirleyerek aşağıdaki şemalara yazınız.

Anlatım Biçimleri:

Düşünceyi Geliştirme Yolları:

7. Metindeki yardımcı düşüncelerden hareketle ana düşünceyi belirleyiniz.

Cevap:
8. Aziz Sancar’ın, “kız çocuklarının eğitimi” ile ilgili düşüncelerini metinden hareketle söyleyiniz.

Cevap:
9. Metindeki görseller, metnin içeriği ile uyumlu mudur? Siz olsanız ne tür görseller kullanırdınız?

Cevap:
10. Metinde imla ve noktalama kurallarına uyulup uyulmadığını tespit ediniz.

Cevap:
11. Metinde verilen bilgilerin tutarlılığı ve inandırıcılığı ile ilgili neler söyleyebilirsiniz?

Cevap:
1. Okuduğunuz metinden basit ve birleşik cümle örnekleri bulup altını çiziniz.

Cevap:
2. Aşağıdaki parça okuduğunuz metinden alınmıştır. Bu parçada noktalama işaretlerinin kullanım amaçlarını açıklayınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 282 Cevabı

Yaşadığınız veya kurguladığınız bir olayı aşağıdaki yönergeler doğrultusunda haber metni hâline getiriniz

Cevap:

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 283 Cevabı

Yazma bölümünde hazırladığınız veya herhangi bir güvenilir kaynaktan seçtiğiniz haber metnini haberin içeriğini yansıtacak şekilde sununuz. Sunumunuzu yaparken haber spikerinin özellikleri ile ilgili yukarıda verilen bilgileri göz önünde bulundurunuz.

Cevap
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 284 Cevabı

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere doğru kelimeyi/kelimeleri yazınız.
1. Bir olay ve bir olgu üzerine edinilen bilgiye………………………………….., bu bilgilerin gazete, dergi gibi
yayın organları ya da televizyon, radyo gibi iletişim araçlarıyla topluma duyurulması için hazırlanan yazılı metinlere ise……………………………………………denir. Haber metnini yazan kişi anlatılanlar
karşısında ………………………………….. olmalı, konu……………………………. olmalıdır. Haber metinlerinin
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………gibi
özellikte olmasına önem verilir. Bu metinler…………………………….bir dille yazılır.

Cevap:
Terim:

1. Tekzip ()
2. Spot ()
3. Tiraj ()
4. Manşet ()
5. Sansasyonel ()

Tanım:

a) Baskı sayısı
b) Gazetelerin ilk sayfalarında iri puntolarla konulan başlık.
c) Yalanlama
ç) Haber metninden daha büyük harfli puntolarla dizilen, başlıktan sonra yer alan haber ayrıntısı.
d) Çarpıcı

Aşağıdaki açık uçlu soruların cevabını ilgili alana yazınız.
3. Günümüzde habercilik de önemli bir iş koludur. Gazete, radyo ve televizyon, çevremizdeki ve dünyadaki olayları anında duyurur. Yalnız her şey haber değildir. Herkesi ilgilendirmeyen, ilginç olmayan bir olay haber değildir. Bugün habercilik kitleleri yönlendirmede kullanılmaktadır. Bunun için haberler sağlam kaynaklardan alınmalı ve doğru olmalıdır. Aksi hâlde haberi veren kişi ve kuruluş inandırıcılığını yitirir. Habercilikte insanların mahremiyetine ve hürriyetine zarar vermek, şiddet içerikli haberleri reyting aracı olarak kullanmak doğru değildir.
Bu parçadan hareketle haber yazıları ile ilgili çıkarımlarınızı yazınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 285 Cevabı

Aşağıdaki kutucuklarda “HABER METNİ” ünitesi ile ilgili 4-9. soruların cevapları bulunmaktadır. Buna göre kutucuklarda yer alan harfleri boş bırakılan yerlere yazarak soruları cevaplayınız. (Soruların birden fazla cevabı olabileceğini göz önünde bulundurunuz.)

4. Yukarıdaki harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri temel habercilik terimlerindendir?

Cevap:
5. Yukarıdaki harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri haber metinlerinin özelliklerindendir?

Cevap:
6. Yukarıdaki harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri haber yazma tekniklerindendir?

Cevap:
7. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi len terimlerdendir?

Cevap:
8. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ber toplayan” kişilere verilen isimlerdendir?

Cevap:
9. Yukarıda harf ile gösterilen kutucuklardan hangisi ya da hangileri “radyo ve televizyonlarda haber sunan” kişilere verilen isimlerdendir?

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 286 Cevabı

10. Metinde geçen “iş birliği, beyan etti” kelime gruplarının anlamlarını metnin bağlamından hareketle belirleyip aşağıdaki boşluklara yazınız.

Cevap:
11. Metindeki “Cengiz Aytmatov, eserleri 170’den fazla dile çevrilmiş ve yazdıklarıyla okuyan herkesin gönlünde taht kurup gönülleri titretmiş olan çok büyük bir yazarımızdır.” cümlesinde geçen deyimleri bularak bu deyimin anlamını cümlenin bağlamından hareketle açıklayıp aşağıdaki boşluğa yazınız.

Cevap:
12. Okuduğunuz metne haber metinlerinin özelliklerinden hangileri yansımıştır? Çıkarımlarınızı aşağıdaki boşluklara yazınız.

Cevap:
10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 287 Cevabı

14. Genel Ağ gazeteciliği çok ucuz bir maliyet gerektirmesi, rahatlıkla kullanılabilen bir sistem oluşu, bilgisayar ve katılımcı gazeteciliğe olanak sağlaması nedeniyle hızla gelişmektedir. Genel Ağ haberciliğinin yaygınlaşması basılı gazete ve dergilerin tiraj kaybı yaşamalarına neden olsa bile basılı gazetelerin şu an itibarıyla Genel Ağ gazetelerine göre pek çok avantajı vardır. Gazetenin somut bir madde olarak tüketicinin elinde bulunması, gazeteye dokunmak, sayfalarını çevirmek, gazetenin kendisine özgü kokusunu hissetmek bilgisayarın soğuk ekranı karşısında basılı gazeteye bir avantaj sağlar ve okuyucuya ayrı bir zevk verir. Ayrıca basılı gazetelerde haberlerin tamamen uzman bir kadro tarafından oluşturulması da doğru ve tarafsız haber okumak isteyen okurlar açısından çok önemlidir.
Aşağıdaki yargılardan hangisi bu parçadaki düşünceleri destekler niteliktedir?
A) Genel Ağ haberciliği basılı gazete ve dergilerin daha çok satılmasını sağlamıştır.
B) Basılı gazete ve dergilerdeki haberler ile Genel Ağ haberleri arasında hiç fark yoktur.
C) Genel Ağ haberciliği her yönden basılı gazete ve dergilerden öndedir.
D) Basılı gazete ve dergilerin güvenilirliği Genel Ağ haberciliğinden fazladır.
E) Genel Ağ haberciliğinin maliyeti daha ucuz olduğu için daha sağlam bilgiler içerir.

16. (I) Okumak insanı bilgi ve düşünme yönü ile geliştirir, zenginleştirir. (II) Sözlü ifadelerden elde edilen bilgi sınırlıdır, dar çerçevelidir. (III) Dünyanın herhangi bir yerinde yaşayan bir insanın görgü, bilgi ve tecrübesinden kolayca faydalanabiliriz. (IV) Bu bakımdan her türlü bilgiye okumakla, konuşmakla ulaşılır. (V) O yüzden okumak, insanoğlunun sahip olabileceği değerli bir hazinedir.
Bu parçada numaralandırılmış cümlelerdeki virgüllerin kullanım amaçları ikişerli grup- landırıldığında hangisi dışta kalır?
A) I B) II C) III D) IV E)

17. (I) Şiirlerini okumasını isterdik. (II) Zaten o da bunu bizden beklerdi. (III) Gözlüğünü dikkatle takar, cebinden çıkardığı kâğıtlardan yeni şiirlerini sanki büyük insanlardan bir topluluk karşısındaymış gibi heyecanla, ciddiyetle okurdu. (IV) Birkaç şiiri vardı ki onları söylerken biz çocuklar ağlayacak hâle gelirdik. (V) O şiirleri şimdi okuduğumda da bir heyecan kaplar içimi.
Bu parçada numaralandırılmış cümlelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) I. cümle yapısına göre bileşik cümledir.
B) II. ve III. cümle yapısına göre diğer cümlelerden farklıdır.
C) III. cümlede birden fazla sıfat tamlaması kullanılmıştır.
D) IV. cümle anlamına göre olumsuz bir cümledir.
E) V. cümle yükleminin türüne göre diğer cümlelerle özdeştir.

Leave a Reply