Tıklayın YKS Netlerinizi artıralım... Hafıza Teknikleriyle YKS'ye Hazırlanmak İster Misiniz?

Matbaa Hakkında Her şey Ders notu

---

Matbaa Hakkında Her şey Ders notu
Matbaanın İlk kullanımına
Matbaanın ilk olarak Uzakdoğu ülkelerinde kullanılmaya başlanmıştır.
Ağaç oyma tekniği ile yapılan ilk matbaa Çin’de yapılmış ve matbaadan basılmış ilk gazete de Pekin’de çıkarılmıştır. Bu iki olay arasında yaklaşık 150 yıl fark bulunmaktadır.

---

Avrupada Matbaa
Matbaa makinesini ilk olarak Johann Gutenborg icat etmiştir. Büyük çabalar sonucunda tasarlanıp üretilen makine, Johann Gutenborg’un sürekli kandırılmasından dolayı kendi ismi dışında tanıtılmıştır. Buna rağmen kitaplarda mucit olarak Johann Gutenborg’un isminin geçmesi kendisine yapılan haksızlığı bir nebze azaltabiliyor.Bunun öncesinde teknik açıdan gelişmemiş ilk matbaa makinesi Milattan sonra 593 yılında Çin’de icat edilmiştir. Çin’de kullanılan bu teknik aslında ağaç oyma tekniğinden ibarettir. Harflerin bir bir yazılması tekniği 1040 yılında Çinli Pi Sheng tarafından bulunmuştur. Uygurlar ve Mısırlılar 9. ve 10. yüzyıllarda matbaayı Arapça metinler basmak için kullanmışlardır.

Osmanlıda Matbaa
Matbaa, Osmanlı Devleti’ne Lale Devri olarak bilinen dönemde, 1726 yılında İbrahim Müteferrika tarafından getirilmiştir. Ülkemiz topraklarına matbaanın bu kadar geç gelmesinin nedenleri arasında; ihtiyaç olmadığının düşünülmesi, dinsel tutucuların karşı çıkması sayılabilir ama bu durumun en temel nedeni o dönemde okuryazar sayısının az olması ve hattatlığın oldukça yaygın olmasıdır. Matbaa için gerekli olan alt yapının olmaması da nedenler arasında sayılabilir. Tüm bu düşünceler Osmanlı’nın geri kalış sürecinde de etken olmuştur.

İbrahim Müteferrika hayatı boyunca 17 eser sahibi olmuştur ama kitap maliyetlerinin henüz o dönemde yüksek olması ve fiyatların fazla olması gibi nedenler eserlerinin çoğaltılıp dağıtılması mümkün olmamıştır. Dolayısıyla matbaa da gelişme gösterememiş ve yaygınlık kazanamamıştır. Tüm bu gelişmeler ve çeşitli faktörler neticesinde ise Osmanlı durulmaya ve ardından gerilemeye başlamıştır. Okuryazarlığın gelişememesi, matbaanın gelişememesi, insanların cahil kalmasına ve din adı altında baskılanarak geri kalmasına neden olmuştur. Matbaanın gelişmesi 1900’lü yıllardan sonra artış göstermiştir.

---

Matbaanın Kullanılmaya Başlanmasının Osmanlıya Etkileri

---

Matbaanın Kullanılmaya Başlanmasının Osmanlıya Siyasi ve Kültürel Etkileri
1-Matbaa sayesinde yazılı olan eserler daha kolay yaygınlaşmıştır. Böylece yazıya dökülen düşünceler daha geniş kitlelere ulaşabilmiştir. Okuma yazma oranı artmış, insanların kültürel düzeyleri artmıştır.
2-Matbaa sayesinde Avrupa’daki siyasal ve askeri gelişmelerin neden ve sonuçlarının öğrenilmesi kolaylaşmıştır.

 

Matbaanın Kullanılmaya Başlanmasının Osmanlıya  Sosyal ve Ekonomik Etkileri
1-Matbaanın kullanılmaya başlaması ile kitap fiyatları ucuzlamıştır. Lakin bu durum bir yandan el yazması kitap yazan zanaatkarların işsiz kalmasına sebep olmuştur. Bu da sosyal sıkıntılara sebep olmuştur.
2-Kitaplara ulaşabilmenin kolaylaşması ile ulema sınıfının tekeli kırılmış, bilgiye herkes ulaşabilmiştir.
3-Uzun vadede matbaada basılmaya başlayan gazeteler sayesinde tüm Osmanlı tebası gelişmelerden haberdar olmuştur.
4-Yenileşme hareketleri ve bu hareketlerin yayılma hızı artmıştır.

 

Matbaanın Kullanılmaya Başlanmasının Osmanlıya Sağlık ve Eğitim Etkileri
1-Ucuz kitap sayesinde eğitim imkanı kolaylaşmıştır. Zira var olan bilgi birikiminin aktarımı kolaylaşmıştır. Aynı bilginin değişikliğe uğramadan pek çok insana ulaşması sağlandı. Bilgi birikiminin en yoğun olduğu alanlardan biri olan sağlık bilimlerine bu manada matbaanın katkısı büyük olmuştur.

Osmanlıda Matbaanın gelişiminin tarihçesi

  • 1796 yılında Mühendishane Matbaası, Abdurrahman Efendi tarafından kurulmuştur.
  • 1802 yılında kim tarafından kurulduğu bilinmeyen Üsküdar Matbaası kurulmuştur.
  • 1831 yılında kurucusu bilinmeyen Takvim hane-i Amire Matbaası kurulmuştur.
  • Mısır’ın Osmanlı toprakları elinde olduğu zamanlarda; Mısır’a Mehmet Ali Paşa tarafından Bulak Matbaasının kurulması sağlanmıştır.
  • 1822 yılından itibaren 11 yıl boyunca 54 matbaa kurulmuştur.
  • 1948 yılının içerisinde ise 509 matbaa kazandırılmıştır.
  • 1983 yılına gelindiğinde ülkemizde toplamda 3537 matbaa bulunmaktadır.
  • Günümüzde ise bu rakam oldukça artmıştır. Sayısız matbaa bulunmaktadır.
---

Add a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir